مداخله بیش از حد دولت در اقتصاد مهمترین مانع کسب و کار

مداخله بیش از حد دولت در اقتصاد مهمترین مانع کسب و کار

به‌طور معمول جنگ و تحریم سبب می‌شوند دولت‌ها بزرگ شوند، از این‌رو برای کوچک‌شدن دولت باید شرایط جنگ و تحریم از میان برود تا دلیلی برای بزرگ‌شدن دولت پیدا نشود.

438
0
مرتضی عزتی، ابوذر ندیمی، علی دیلمقانیان
مرتضی عزتی، ابوذر ندیمی، علی دیلمقانیان

به گزارش خبرگزاری سنگ ایران به نقل از صمت؛ «مداخله و گسترش بیش از حد دولت در اقتصاد» و «استفاده از دلارهای نفتی در دوران رونق اقتصادی» به‌عنوان دو مانع کسب‌وکارها در ایران از سوی مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی معرفی شدند. البته کارشناسان اقتصادی و فعالان خصوصی بر بزرگ بودن دولت به‌عنوان بزرگترین مانع کسب‌وکار تاکید دارند و در کنار این عامل، بر عوامل سیاسی و اقتصادی درهم تنیده‌ای نیز تاکید دارند که مرگ تدریجی کسب‌وکار را در ایران رقم زده‌اند.

گروه‌های ذی‌نفوذ
گره خوردن مسائل سیاسی با مسائل اقتصادی در ایران و متاثر شدن بازار کشور از این فضا یکی از بزرگترین عوامل رونق کسب‌وکارها به‌شمار می‌رود. در این‌باره مرتضی عزتی استاد اقتصاد دانشگاه تربیت مدرس تهران و کارشناس اقتصادی عنوان کرد: نخستین مانع کسب‌وکار در کشور ما به مقررات و قوانین دست‌وپاگیر بازمی‌گردد. پس از این قوانین و مقررات دست‌وپاگیر به‌صورت خاص موانع کسب‌وکار به ممانعت‌ها و مداخله‌های شخصی، گروهی و جناحی در اقتصاد بازمی‌گردد که این گروه‌ها سال‌ها تلاش کرده‌اند به اقتصاد ایران نفوذ کنند، با نفوذ این گروه‌ها در تصمیم‌گیری‌های بخش خصوصی،‌ دولت و مجلس، مانع از فعالیت آزادانه بخش خصوصی شده‌اند تا این بخش متناسب با تمایلات اقتصاد، فعالیت کند که درحقیقت این اعمال نفوذ یکی از مهم‌ترین موانع کسب‌وکار در ایران به‌شمار می‌رود.  بخش دیگر موانع نیز مربوط به تنگ‌نظری‌هایی می‌شود که عده‌ای در اقتصاد کشور اعمال می‌کنند و مانع فعالیت کسانی که قصد دارند بنگاه‌های بزرگ داشته باشند، می‌شوند؛ به عنوان مثال مالکان خصوصی‌ای که می‌توانند به‌طور واقعی مالک خصوصی باشند و فناوری روز تولید کنند و در جهت ابداع و نوآوری گام بردارند؛ این تنگ‌نظرها معضل دیگری است که در اقتصاد کشور ما وجود دارد. یک بخش دیگر به‌تبع این عوامل به سیستم مدیریت موجود که با نگاه غیرعالمانه به اقتصاد و سیاست‌گذاری در زمینه اقتصاد وارد شده، بازمی‌گردد.
این نگاه غیرکارشناسانه که سال‌هاست بر اقتصاد ما سایه افکنده، در قانون‌گذاری و سیاست‌گذاری اقتصادی اهداف غیراقتصادی را وارد کرده و ضربه شدیدی به مقررات حاکم بر اقتصاد زده است. این موانع یادشده عمده‌ترین موانع در راه کسب‌وکار به‌شمار می‌روند که در این سال‌ها نهادینه شده و حالا مبارزه با آنها بسیار سخت است. مرتضی عزتی در پاسخ به این پرسش که ورود دلارهای نفتی چگونه مانع کسب‌وکار می‌شود، گفت: البته این‌گونه نیست که پول نفت برای اقتصاد مضر باشد، چراکه پول همیشه مفید است، مگر اینکه مانند یک مالک نااهل آن را به هدر بدهیم یا صرف اموری کنیم که به ما ضربه بزند. پول نفت دست‌کم ۳۰میلیارد دلار وارد کشور می‌کند که اگر این ۳۰ میلیارد را در جهت تولید سرمایه‌گذاری کنیم، ۱۰۰ درصد کسب‌وکار هم می‌تواند رونق بگیرد؛ به شرط اینکه سرمایه‌گذاری تولیدی در جایگاه درست و با انتخاب صحیح و با نگاه اقتصادی شکل بگیرد. اما مشکل اینجاست که همواره دولت‌ها مقطعی عمل می‌کنند و بیشتر به‌دنبال منافع خود یا حزب‌شان هستند، اما اگر از نفت درست استفاده کنیم، ۱۰۰درصد برای اقتصاد منفعت خواهد داشت.

کسب‌وکار؛ پول، فضا، امنیت
رونق کسب‌وکارها در کشور نیازمند پول، فضا و امنیت است. در این‌باره ابوذر ندیمی عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی اظهار کرد: بهبود فضای کسب‌وکار به ۲۱ عامل ارجاع داده شده است، از مقررات اداری گرفته تا فرهنگ سرمایه‌گذاری. بنابراین موضوع کسب‌وکار در ایران به موضوع‌هایی چون تامین مالی و مقررات‌زدایی و نحوه سرمایه‌گذاری و کثیری از عوامل درون‌دستگاهی که هر کدام به عنوان پنجره واحدی قابل رصد هستند، برمی‌گردد.  اما آنچه در موانع کسب‌وکار مطرح است، نقش بزرگ و پررنگ دولت در اقتصاد است. در حالی‌که دولت تا آنجا که مقدور است باید نقش اقتصادی خود را کمرنگ کرده و فعالیت‌های خود را به بخش خصوصی و تعاونی واگذار کند و در مقابل در جهت تسهیلات‌دهی به بخش خصوصی و سرمایه‌گذاری گام بردارد که سرمایه‌گذاری نیازمند پول، فضا و امنیت است. اگر این ۳ عامل با هم ایجاد شوند، مشکل درون‌سازمانی حل خواهد شد.

وی در پاسخ به این پرسش که دلارهای نفتی چگونه مانع کسب‌وکار خواهد شد، گفت: دلارهای نفتی به‌خودی خود مانع کسب‌وکار نیستند، بلکه موضوع این است که با دلارهای نفتی چه می‌کنیم؟ بله اگر این دلارها صرف مصرف و ورود کالاهای مصرفی شود، می‌تواند مانعی برای کسب‌وکار و تولید داخلی باشد، اما اگر صرف تولید شود، به هیچ عنوان مانع کسب‌وکار نخواهد بود. وی درباره مداخله دولت به‌عنوان یکی دیگر از موانع کسب‌وکار عنوان کرد: شرایط غیرعادی سبب مداخله بالای دولت در امور مختلف می‌شود. به‌طور معمول جنگ و تحریم سبب می‌شوند دولت‌ها بزرگ شوند، از این‌رو برای کوچک‌شدن دولت باید شرایط جنگ و تحریم از میان برود تا دلیلی برای بزرگ‌شدن دولت پیدا نشود، چراکه در شرایط جنگ و تحریم، دولت استدلال می‌کند که بخش خصوصی ممکن است در چنین شرایطی چندان نتواند فعالیت کند، بنابراین دولت خودش را بزرگ می‌کند. اما با پشت‌سر گذاشتن این شرایط دولت باید به مردم و بخش خصوصی اعتماد کند.

بلوغ بخش خصوصی
فعالان بخش خصوصی نیز معتقدند اگر کارها به خود آنها واگذار شود، فضای کسب‌وکار به مراتب بهتر از این خواهد بود. در این زمینه نایب‌رییس کمیسیون اصل ۴۴ و محیط کسب‌وکار اتاق بازرگانی ایران اظهار کرد: تصدیگری بخش خصوصی، بهترین راهکار برای بهبود فضای کسب‌وکار به‌شمار می‌رود، چراکه بخش خصوصی به بهترین شکل می‌تواند خودش را اداره کند و فضای بیشتری را برای کسب‌وکارهای جدید به همراه بیاورد.

علی دیلمقانیان با اشاره به بزرگ بودن دولت و دخالت‌های آن در اقتصاد ایران یادآور شد: اگر حاکمیت که وظیفه آن بهبود فضای کسب‌وکار است، براساس قانونی که وضع کرده پیش رود، فضای کسب‌وکار به مراتب بهتر از این خواهد بود که هم‌اکنون شاهد آن هستیم. وی با اشاره به این موضوع که بخش خصوصی به بلوغ کامل در ایران رسیده، خاطرنشان کرد: اگر دولت و قانونگذار در کشور ما به این باور برسند که بخش خصوصی به این بلوغ رسیده، این بخش را گرفتار قوانین دست‌وپاگیر در این فضا نخواهند کرد. متاسفانه ما در فضای کسب‌وکار با تعدد قوانینی روبه‌رو هستیم که بیشتر مخل کسب‌وکار به‌شمار می‌روند. از این‌رو برای بهبود این فضا به حذف قوانین مخل نیاز است نه به وضع قوانین جدید.                                                         سارا اصغری

۰
کانال خبرگزاری سنگ ایران در تلگرام

دیدگاهی نیست

دیدگاهی بنویسید

2 × 3 =